First 50 rows of train
| idstring | urlstring | titlestring | textstring |
|---|---|---|---|
| 44 | https://ady.wikipedia.org/wiki/NBA | NBA | Лига NBA-ер лига нахьышъхь мэтэ1эгуау ет Америкэ Штат Зэхэт, Канадэ. Лигем мджэгу 30 куп, лига NBA ар лига нахьышъхь нахь дэ-гъу дунаиэмжэ. Чемпион лига (2013) Майами Хит. Спорт |
| 46 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%B4%D0%B6%D1%8D%D0%B3%D1%83 | Адыгэ джэгу | Адыгэ джэгу - нахь мэхьэнэ ин зи1эмэ ащыщэу адыгэ хабз. Ди хабзэм и Iыхьэ нэхъ дахэхэм ящыщщ Адыгэ Джэгур. Пасэ зэманым ар ди адэжьхэм къадекIуэкIа, ди хабзэ екIухэр къэзытIэщIу щыта хъугъуэфIыгъуэщ. ИджыпстукIэ, Адыгэ Джэгур къыдэтхыжыныр, япэм хуэдэу ар ди гъащIэм хэтпщэжыныр … |
| 48 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B5%D0%BF%D1%8D | Непэ | Непэ – непэ тхылъым седжэщт. !Main category |
| 50 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B7%D1%8D%20%D0%9A%D1%8A%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%BE%D1%82 | Абазэ Къамбот | Абазэ Къамбот (1837 гъ. — 1900) — джэгуакӀо, орэдус, шыкӀэпшынао. Абазэ Къамбот 1837 гъ. Ботэщей (иджы Плановскэ зицlэм) къыщалъфыгъ. КъызыхэкӀыгъэр оркъ лъэпкъ. Оркъ щхьэкӀэ, пщылӀынчъэ лъэпкъти, лажьэрэ шхэжьэу псэущтыгъэ. ДжэгуакӀом и гъащӀэм щыщэу тызщыгъуазэр икъукӀэ макӀэ.… |
| 51 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D0%B7%D1%8D%D0%B1%D0%B7%D1%8D | Абадзэбзэ | Абадзэбзэ (абадзэбзэкIэ абаза бызшва) — абадзэхэм яныдэлъфыбз Апхъаз-адыгэ бзэкупым щыщ, абадзэ-апхъаз бзэкъутамэм хахьэ. Нахьыбэу зыщыгущаIэхэрэр – Къэрэщэе-Черкес Республикэр ары. ЗэрэпстэумкIи Урысые Федерацием щыпсэоу нэбгырэ мин 30–40 фэдиз ашIэ. Ащ нэмыкIэ мин 10 фэдизым ры… |
| 52 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B4%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%85%D1%8D%D1%80 | Абдзаххэр | Абдзаххэр - Кавказ къущхьэхэм итемыр-тыгъэкъохьапэмкӏэ щыпсэурэ адыгэхэрадыгэ лъэпкъ. Урыс-Кавказ Заом анахьыбэр хэкӏодагъэх, къэнэжьыгъэхэри пачъыхьадзэм ригъэзхи чылэхэм ащызэблидзыгъ. Ыджы нахьыбэр хымэ къэралыгъохэм (Тыркуе, Сирие, Иордание, Исраил) щэпсэух. Адыгэ Хэкум къыщы… |
| 54 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B4%D0%B7%D1%8D%D1%85%D0%B0%D0%B1%D0%B7%D1%8D | Абдзэхабзэ | Абдзахэбзэ — адыгэмэ ябзэIуакIэмэ ащыщ. Абдзэхэ лъэпкъым идиалектыр ары. Абдзэхабзэр Адыгэбзэ КӀахэбзэмэ ащыщ. КӀ, Чъ, ЧӀ, Ч макъэхэр адрэ адыгэ диалектхэм уелъытыгъэу нэхь макӀ. Ыджырэ зэмэным нэхьыбэу Тыркуем дэс Адыгэмэ ар рагущыӀэ. Адыгэ хэкум АбдзэхыбзэкӀэ къэгущыӀэрэр зыныб… |
| 58 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D1%85%D1%8A%D0%B0%D0%B7%D1%8B%D0%B1%D0%B7%D1%8D | Абхъазыбзэ | Апхъазыбзэ () — апхъазмэ ябз, къаукъаз бзэунагъом и адыгэ-апхъаз бзэкупым хахьэ. Абазэбзэм лъэшэу текIырэп, зэгурIоныгъэ яI. Адыгэмэ афэблагъ нэмыIэми, абзэхэр зэгурыIохэрэп. ISO 639-1: ab, ISO 639-2: abk, ISO 639-3: abk. ДунаемкIэ нэбгырэ мин 100-м фэдиз рэгущаIэх. Алфыбэ Апхъ… |
| 63 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D0%B4%D0%B8%D1%81-%D0%90%D0%B1%D0%B5%D0%B1%D0%B0 | Аддис-Абеба | Аддис-Абеба - Эфиопием и къэлэшъхьаI, ыкIи и нахь къэлэшху. Нэбгырэ млн 3 фэдис дэс. Тарихъ 1886-рэ гъэм Эфиопием и пачъыхьэу Менелик я II къалэм лъапсэ фишIыгъ. Къалэхэр Эфиопие |
| 64 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D3%80%D0%B0%D1%85%20%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D0%B0%D0%B1%D0%B7%D1%8D | КӀах Адыгабзэ | Адыгабзэ — КӀахыбзэ е КӀах псалъэ е КъохьапӀэ Адыгабзэ (, ) — шапсыгъхэм, абдзэххэм, натхъуэджхэм, бжъэдыгъухэм, кӀэмыгуейхэм ятхыбзэр зэрзэфӀэтыр. Адыгеймрэ Хы ШӀуцӀэ Ӏуфэмрэ щыпсэу адыгэхэм ябзэ. ISO 639-1: —, ISO 639-2: ady, ISO 639-3: ady. Адыгэ тхэпкъылъи а [a] макъ кIых… |
| 65 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8A%D1%8D%20%D1%88%D3%80%D1%8D%D0%B6%D1%8C%20%D0%B8%20%D0%93%D1%83%D0%BF%D1%87 | Адыгъэ шӀэжь и Гупч | Адыгъэ къкӀэнгъэ и Центрар цыф къегъэблагъэ кӀыпъэ Адыгъэхэмэ я истории къшегъэлъагъу. А Центрэ Кфар Кама къуаджэм дэт. Центрэм икӀоэцьы Адыгъэ музей дэт. Музейм Адыгъэ лъэпкъым и Ашэхэмрэ и культурымрэ къшегъэлъагъуэ. Илъэс 2007 рэм Адыгъэ музейэ кърагъэжагъ зэныбжэгъуы кӀэлитӀ… |
| 67 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%9D%D1%8B%D0%BF | Адыгэ Нып | Адыгэ Нып (Адыгэ бракъ, Адыгэ лъэпкъым и Нып) — джырэ зэманым хасэхэм, лъэпкъыгъохэм, ыкIи Адыгеим я ныпэу щыт. 2011 гъэм щегъэжьагъэу адыгэ лъэпкъым мэлыжъыхьым и 25 мафэр адыгэ ныпым и мафэу траӀуагъ. ЗэшӀотыкӀэр Ныпым и теплъэр плӀэмый фэкӀыхь уцышъоу щыт, бгъуагъэмрэ кӀых… |
| 69 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D1%8D%D0%BC%20%D0%B8%20%D0%B3%D0%B8%D0%BC%D0%BD | Адыгэ Республикэм и гимн | Адыгем и къэрал уэрэдыр – къэрал инэшан зы Адыгейм. Текст Автор: Исхьакъ МэщбэшӀэ Композитор: Умар Тхьабысым Зэпыщэхэр Егъэпхыгъэ линкыхэр Адыгэ Республикэм и гимн Aдыгaбзэ Адыгэ Республикэм и гимн (Youtube), Адыгэ Республикэм и гимн, Адыгэ Республикэм и гимн. Адыгэ Ре… |
| 70 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%A5%D1%8D%D0%BA%D1%83 | Адыгэ Хэку | Адыгэ Хэку, Хэкужъ - мыщкIэ зэджэхэрэр (адыгэхэр ары нахьыбэмкIэ) адыгэ лъэпкъ пстэур зэрысыгъэ чIыгухэр ары. Джырэ Краснодар Краир (Шапсыгъэ ХыIушъор далъытэу), Адыгэ Республикэр, Къэрэщэе-Черкес Республикэм ыпычыгъу, Къэбэртэе-Балъкъэр Республикэм ыпычыгъу. Култур-тарихъ чIыпI… |
| 71 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%B0%D0%BB%D1%84%D1%8B%D0%B1%D1%8D | Адыгэ алфыбэ | Ар алъапс адыгэ алфавитэу зэхигъэуцуа-гъэм, «Начальные правила адыгейской грамматики», «Черкесские предания», «История адыгейского народа» зыфиIорэ тхыгъэшхохэу Нэгумэм ышIыгъэхэм. Ау иморадхэр къыдэхъуныр Нэгумэм инасыпы къыхьыгъэп. Итхыгъэхэр ыIыгъэу Петербургы Академием кIуа… |
| 72 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%BD%D0%B5%D1%82-%D1%81%D0%B0%D0%B9%D1%82%D1%85%D1%8D%D1%80 | Адыгэ интернет-сайтхэр | Адыгэ интернет-сайтхэр — ащ фэдэу загъорэ зигугъу зыфашIырэр адыгэмэ яхьылIагъэу е адыгбзэмкIэ тхыгъэ интернет-сайтхэр. Ащ фэдэу щыIэр бэдэд. ГущыIэм пае: Адыгэ Республикэм и Къэрал телерадио компанием и нэкIубгъу - http://adygtv.ru/ Къэбэртэе-Балъкъэр Республикэм и Къэрал те… |
| 73 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%BA%D1%8A%D1%83%D0%B0%D0%B5 | Адыгэ къуае | Матэкъуае, Адыгэ къуае – адыгэ шхынмэ ащыщ, нахьыбэмкIэ АР-м щашIырэ къуаем ащ фэдэу еджэх. !Main category |
| 74 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%BC%D0%B0%D0%BA%D1%8A%20%28%D0%B3%D1%8A%D1%8D%D0%B7%D0%B5%D1%82%29 | Адыгэ макъ (гъэзет) | Адыгэ макъ – Адыгэ Республикэм, Мыекъуапэ къыщыдэкIырэ гъэзет. КIэхабзэкIэ атхы. Редактор шъхьаIэр – Дэрбэ Тимур. Джырэ тираж пчъагъэр – 4000. Тарихъ 1923-рэ илъэсым щегъэжьагъэу къыдагъэкIы. Гъэзетым ыцIэ пчъагъэ зэблихъугъ: "Адыгэ псэукI", "Гъупчъэ-уат", "Колхоз быракъ", "Соц… |
| 76 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D0%BF%D1%81%D0%B0%D0%BB%D1%8A%D1%8D%20%28%D0%B3%D1%8A%D1%8D%D0%B7%D0%B5%D1%82%29 | Адыгэ псалъэ (гъэзет) | Адыгэ псалъэ – Къэбэртэе-Балъкъэр Республикэм, Налшык къыщыдэкIырэ гъэзет. КъэбэртэябзэкIэ атхы. Тираж пчъагъэр - мини 10 фэдиз. Тарихъ 1921-рэ илъэсым щегъэжьагъэу къыдагъэкIы. Гъэзетым ыцIэ пчъагъэ зэблихъугъ: "Плыжь Къэбэртай", "Ленин гъогу". Джырэ цIэр 1992-рэ гъэм щегъэжьа… |
| 77 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D1%88%D1%85%D1%8B%D0%BD%D1%85%D1%8D%D1%80 | Адыгэ шхынхэр | Адыгэ шхынхэм ащыщ горэмэ ацIэхэр: Щыпс пІаст, щыпс, щхыупІаст, хьабыкІущыпс, чэтщыпс, Іэпэщыпс, хьалыжъу, псырыжъохьалыжъу (хьалыжъожъый), зэтеушъопІукІ, къояжъ, мэтэкъуай, лъэтэкъояжъ. Зэпыщэхэр Джамырзэ Руслъан и интернет-нэкIубгъу, адыгэ шхынмэ афэгъэхьыгъ Адыгэ культурэ… |
| 78 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%20%D3%80%D0%BE%D1%80%D1%8B%D3%80%D1%83%D0%B0%D1%82%D1%8D%D1%85%D1%8D%D1%80 | Адыгэ ӀорыӀуатэхэр | Адыгэ ӀуэрыӀуатэм щыгъунэжщ Къэзэнокъуэ Жэбагъы и хъыбархэр. Илъэс щищым нэблэгъауэ, адыгэхэм къадогъуэгурыкӀуэ а хъыбархэр, нобэр къыздэсми яӀуатэ. Къэбэрдейм и тхыдэм лъэужьышхуэ къыхимынатэмэ, Къэзэнокъуэ Жэбагъы и хъыбархэр гъащӀэ кӀыхь хъунтэкъым. И цӀэр щӀэблэм щӀащымыгъупщ… |
| 81 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%D0%BA%D1%8A%D0%B0%D0%BB%D1%8D | Адыгэкъалэ | Адыгэкъалэ (урысыбзэкIэ:Адыгейск) — Адыгэ Республикэм и къалэ, кощыжьыгъэхэм якъал. Чылэ пшIыкIузрэ къутырмэ адэсыгъэхэмрэ къэкощыжьхи, яунэхэр, яхатэхэр, ячIыгухэр къабгынэхи мы чIыпIэм щытIысыгъэх. Ахэр зэрысыгъэ чIыпIэм Краснодар псыIыгъыпIэр щашIыгъ. 1981-рэ илъэсым Адыгэкъал… |
| 82 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8B%D0%B3%D1%8D%D1%85%D1%8D%D1%80 | Адыгэхэр | Адыгэхэр (зэрэзэджэжьхэрэр), е черкесхэр (зэряджэхэрэр), шэрджэсхэр - Къаукасым ис лъэпкъ. Ижъ-ижъыжь зэманым щегъэжьагъэу лӀакъопчъагъэкӀэ гощыгъагъэ (ычъ. еплъ), ау джыдэдэм нахьыбэмкӀэ зэрэзэтырафырэр бзэ зэблэгъыныгъэр ары - къушъхьэчӀэс адыгэхэмрэ (къэбэртаехэмрэ, бэслъыныех… |
| 83 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8D%D0%BC%D0%B8%D0%B9%20%28%D0%BA%D1%8A%D1%83%D0%B0%D0%B4%D0%B6%D1%8D%29 | Адэмий (къуаджэ) | Адамий ыцIэу къуэджитIу щыIэр: Тыркуем и Ескишехир къалэм епхыгъэу адыгэ къуадж. КIэмгуехэр дэсых. Адыгэ Хэкум анахьчылэжъэу Адыгеем итмэ ащыщ. Адамие и школэ еджэгъабэ къычъэкӀыгъ. Адамие бгъуитӀумкӀэ кэгъэкӀуахьыр псыхъо Шъхьэгуащэрэ, псыгъэуцугъэу Тчитское зыфиорэр. !Main… |
| 84 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D1%8D%D0%BC%D0%B8%D0%B9%20%28%D0%BB%D1%8A%D1%8D%D0%BF%D0%BA%D1%8A%29 | Адэмий (лъэпкъ) | Адамий - Кавказ къущхьэхэм итемыр-тыгъэкъохьапэмк1э щыпсэурэ Адыгэ лъэпкъ. Кавказ-Урыс заом нэхьыбэр хэкӀодагъэх, къэнажьыгъэхэри урысыем егъэзыгъэу, Адыгэим рифыгъ. Ыджы нэхьыбэр хамэ къэралыгъохэм (Тыркуя, Сирия, Юрдан, Исраил) щыпсэух. Адыгэим къэнэжьыгъэ Адамехэр чыльэй Адаме… |
| 87 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B7%D1%8D%D1%80%D0%B1%D0%B8%D0%B9%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D0%BD | Азэрбийджан | Азэрбийджан Республик — Ипщэ Къаукъазым хэт къэрал. Къалэ шъхьаIэр — Баку. Хэкумэтхыр Тарихъ Я-20 лэшэгъум Совет Союзым хахьэщтыгъэ. Географие Гъунэгъухэр: Грузие, Ермэлые, Тыркуе, Иран, Урысые. ТехьэпӀэхэр Азербайджаным и сайтыр CIA World Factbook Азербайджан |
| 88 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B7%D0%B8%D0%B5 | Азие | Азие – континент. ЧIырэу млн 44 км² фэдиз еубыты. ЦIыфэу нэбгырэ млн 4436 фэдиз ис. Зэпыщэхэр !Main category |
| 90 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5 | Албание | Албание, е Республикэу Албание – Еуропэм хэт къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр - Тирана. ЦIыфэу нэбгырэ млн 3-м нэмысэу щэпсэу: нахьыбэмкIэ албанхэр. Хэгэгум чIырэу иIэр 28 748 км². БзэшъхьаIэр - албаныбз. ДЛО-м хахьэ, ЕЗ-м хэхьанэу унашъо щыт (ЕЗ-м и кандидат). Хэгъэгу лIышъхьэр – Бу… |
| 91 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B1%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D0%B1%D0%B7%D1%8D | Албаныбзэ | Албаныбзэ – албанхэм ябз. Индо-еуропэ бзэунагъом хахьэ. Бзэкуп шъхьафэу ежьырэу щыт. ПчъагъэкӀэ нэбгырэ млн 7.6 фэдизмэ яныдэлъфыбз. Географие Албаниемрэ, Косовэмрэ я бзэшъхьаӀэу щыт. Бзэхэр |
| 92 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B6%D0%B8%D1%80 | Алжир | Алжир, Алжир Республикэ – Африкэм ит къэралыгъу. Арап къэралыгъомэ ащыщ. Нэбгырэ млн 38 фэдиз щэпсэу. КъэлэшъхьаIэр - Алжир. Хэгэгум чIырэу иIэр 2 381 740 км² . БзэшъхьаIэр - арапыбзэ. ДЛО-м хахьэ. Хэгъэгу лIышъхьэр – Абдель Азиз Бутефлика. Къэрал тхьэматэр – Абдельмалек Селла… |
| 93 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B6%D0%B8%D1%80%20%28%D0%BA%D1%8A%D0%B0%D0%BB%D1%8D%29 | Алжир (къалэ) | Алжир (арапыбзэкIэ аль Джазаир) - къалэ, къэралыгъоу Алжирым и къэлэшъхьаI. Къэралыгъом и анахь къэлэшху. Нэбгырэ млн 3-м къехъу щэпсэу, агломерациер къапштэмэ. Географие Къалэхэр Алжир |
| 94 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D1%8D | Амазонкэ | Амазонкэ – Къыблэ Америкэм щыIэ псыхъу. Дунаем тет псыхъомэ анахь ин дэдэмэ ащыщ. Перум, Бразилием апхырэкIы. !Main category |
| 96 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BA%D1%8D | Америкэ | Америкэ - чӀынэлъэшхухэр Iут чIэгурэм икIэхьыгъэ. КонтинентитIоу зэхэт (Къыблэ Америкэмрэ, Ишъхъэрэмрэ) Тыгъэкъохьэпэ лъэныкъокIэ Океан Шъэфыр Iут, тыгъэкъокIыпIэмкIэ - Атлант Океан. !Main category |
| 98 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BA%D1%8D%20%D0%A8%D1%82%D0%B0%D1%82%20%D0%97%D1%8D%D1%85%D1%8D%D1%82%D1%85%D1%8D%D1%80 | Америкэ Штат Зэхэтхэр | Америкэ Штат Зэготхэр, АШЗ, Америкэ Къэрал Зэготхэр, АКъЗ () — Ишъхъэрэ Америкэм ит къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр — Вашингтон. ЦIыфэу нэбгырэ млн 325-м къехъу щэпсэу (дунаемкIэ я-3). Хэгэгум чIырэу иIэр 9 857 306 км² (дунаемкIэ я-3). БзэшъхьаIэр — англыбзэр; регионыбзэхэр — штат шъх… |
| 99 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%BC%D0%B0%D0%BD | Амман | Амман – Иорданием и къэлэшъхьаI. Нэбгырэ млн 1.3 фэдиз дэс. Къэлэ тхьаматэр - Акель Бильтаджи. Къалэхэр Иордание |
| 101 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D1%83%D1%80%20%28%D0%BF%D1%81%D1%8B%D1%85%D1%8A%D0%BE%29 | Амур (псыхъо) | Амур - ТыгъэкъокIыпIэ Азием щыIэ псыхъо. !Main category |
| 102 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D1%83%D1%80%20%D0%BA%D1%8A%D1%8D%D0%BF%D0%BB%D1%8A%D0%B0%D0%BD | Амур къэплъан | Амур къэплъанхэр Амур псыхъом дэжь мэпсэух. Дунаем мэкIэ дэд мы псэушъхьэ дахэу къытенэжьыгъэр. Къэплъанмэ ащ нахь ин ахэтэп. Дэхэшхох. Сурэтхэр Псэушъхьэхэр |
| 103 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D0%B3%D0%BB%D0%B8%D0%B5 | Англие | Англие - хэку, Британиешхо Пачъыхьыгъом хахьэрэ къэралыгъуипл1ымэ ащыщ. Мыщ дунаим зэлъаш1эрэ англыбзэм ыц1э ехьыл1агъ. Темыр лъэныкъомк1э Скотландием, тыгъэкъохьап1эмк1э - Уэлсым пэгъунэгъу, адрэхэмк1э - хы1ушъу. Къэлэ шъхьа1эр - Лондон. Нэбгырэ млн 54-м къехъу ц1ыф щэпсэу. Ц1ыф… |
| 105 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D1%80%D1%80%D1%8D | Андоррэ | Андоррэ – Еуропэм хэт къэралыгъоцIыкIу. Къэлэ шъхьаIэр - Андорра ла Велья. ЦIыфэу нэбгырэ мин 85 фэдиз щэпсэу. Хэгэгум чIырэу иIэр 467 км² ныIэп. БзэшъхьаIэр - каталаныбзэр; регионыбзэхэр - испаныбзэр, францыбзэр, португалыбзэр. Къэралыгъо жъгъэйхэм ащыщ. ДЛО-м ыкIи Еуро Зэкъоты… |
| 106 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B0 | Анкара | Анкара — Тыркуем и къэлэ шъхьаI. Нэбгырэ мин 5-м фэдиз цIыф дэс. ЦIыф пчъагъэкIэ Истамбылым ыуж къэкIо. Анкара илым хахьэ. Географие Тарихъ АзиецIыкIум и къэлэ жъыдэдэмэ ащыщ. Ижъ-ижъыжь зэманым щегъэжьагъэу урым къуаджэу АнгирэкIэ е АнкирэкIэ лэлъашIэщтыгъэ. 1071-рэ илъэсым, … |
| 108 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%B1%20%D0%AD%D0%BC%D0%B8%D1%80%D0%B0%D1%82%20%D0%97%D1%8D%D1%85%D1%8D%D1%82%D1%85%D1%8D%D1%80 | Араб Эмират Зэхэтхэр | Араб Эмират Зэхэтхэр, АЭЗ – Азием ит къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр - Абу-Даби. ЦIыфэу нэбгырэ млн 5-м къехъу щэпсэу. Хэгэгум чIырэу иIэр 82 880 км². БзэшъхьаIэр - арапыбз. ДЛО-м хахьэ. Хэгъэгу лIышъхьэр – Хьалифа бин Зайед. Хэгъэгу тхьаматэр – Мухьамэд бин Рашид аль Мактум. ЦIыф… |
| 109 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%B0%D0%BF%D1%8B%D0%B1%D0%B7%D1%8D | Арапыбзэ | Арапыбзэм арап лъэпкъхэр рэгущаIэх. ДунаемкIэ млн 300 фэдиз рэгущаIэх: нахьыбэмкIэ арап къэралхэмрэ, быслъымэнхэмрэ. ДЛОм и бзэшъхьа1эмэ ащыщ. Къэралыгъохэр Мысыр, Сирие, Исраил, Иордание, Ливие, Тунис, Алжир, Сауд Арабие, Ирак, Йемен, Оман, АЭЗ, Катар, Бахрейн, Судан, Кувейт.… |
| 111 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B8%D0%BD%D1%8D | Аргентинэ | Аргентинэ – Къыблэ Америкэм ит къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр Буэнос Айрес. ЦIыфэу нэбгырэ млн 42-м къехъу щэпсэу (а нумерымкIэ дунаемкIэ я-32 щыт). Хэгэгум чIырэу иIэр 2 780 400 км² (дунаемкIэ я-8). БзэшъхьаIэр - испаныбз. Къэралыгъо динэу Ромэ-Католик диныр (чыристан диным ыкъутам)… |
| 112 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D0%B5 | Армение | Армение, Республикэу Армение, Ермэлые – Азием ит къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр Ереван. ЦIыфэу нэбгырэ млн 3-м къехъу щэпсэу. Хэгъэгум чIыгэу иIэр 29 743 км². БзэшъхьаIэр - ермэлыбзэ. ДЛО-м хахьэ. Хэгъэгу лIышъхьэр – Армен Саркисян. Географие Гъунэгъухэр: Хъырцые, Тыркуе, Азербай… |
| 113 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%81%D0%BB%D1%8A%D0%B0%D0%BD | Аслъан | Аслъан - хьакIэкъуакIэ лъэпкъ инымэ ащыщ. Аслъаныр хэогъ Африкэ ч1ынэлъэшхуэм, джи джуджарт1 хэгъэгуэ ходоумджэ. Аш ешхы уцышх зэрэмлъыгъужъгъэхэр,зэ1ыхыгъэхэри Ары.цыфыгъэ кулътурымджэ аслъаным къегъэлъагъо л1ыхъужъыныгъ. Псэушъхьэхэр |
| 114 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%81%D0%BC%D1%8D%D1%80%D0%B0 | Асмэра | Асмэра – Эритреем и къэлэшъхьаI. Нэбгырэ мин 650 фэдиз дэс. ГъэшIэгъон Тигринья бзэкIэ ыцIэм къикIырэр "мэIашIу мэз". Эритрее |
| 115 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D0%B0 | Астана | Астана – Казахстаным и къэлэшъхьаI. Нэбгырэ мин 800-м къехъу щэпсэу. Географие Тарихъ 1998-рэ гъэм щегъэжьагъэу къэралыгъом и къэлэшъхьаI. Ащ ыпэкIэ нэмыкI цIэхэр ыхьыщтыгъэх: Акмолинск, Целиноград, Акмола. Къалэхэр Казахстан |
| 116 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D0%BB%D0%B0%D0%BD%D1%82%20%D0%9E%D0%BA%D0%B5%D0%B0%D0%BD | Атлант Океан | Атлант Океан — чIыгум тет океаниплIым (4-м) ащыщ. Географие ГъэшIэгъоныр Геологхэм къызэраIорэмкIэ, илъэс мин пчъагъэкIэ Океаныр бэкIэ нахь шъуабгъо хъут, сыда пIомэ фэзгъакIорэ тектоникэ зэхъокIхэр ычIэ щэкIо. Зэпыщэхэр Хэгъэгухэр |
| 119 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%83%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B8%D0%B5 | Аустрие | Аустрие – Еуропэм хэт къэралыгъу. Къэлэ шъхьа1эр Венэ. Ц1ыфэу нэбгырэ млн 8,859-м фэдиз щэпсэу. Хэгэгум ч1ырэу и1эр 83 879 км². Бзэшъхьа1эр - германыбзэ. Аустриер къэралыгъо игъэк1отыгъэмэ ащыщ, экономикэмк1и, политикэмк1и. ДЛО-м ык1и Еуро Зэкъотыныгъэм ахахьэ. Хэгъэгу л1ышъхьэр… |
| 120 | https://ady.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%84%D0%B3%D1%8A%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD | Афгъанистан | Афгъанистан, Ислъам Республикэу Афганистан – Азием ит къэралыгъу. Къэлэ шъхьаIэр Кабул. ЦIыфэу нэбгырэ млн 30-м къехъу щэпсэу. Хэгэгум чIырэу иIэр 652 864 км². БзэшъхьаIэхэр - персыбзэр (дари), паштуныбзэр. ДЛО-м хахьэ. Хэгъэгу лIышъхьэр – Ашраф Гани Ахмадзаи. ЦIыфхэр Географ… |
