First 50 rows of train
| idstring | urlstring | titlestring | textstring |
|---|---|---|---|
| 1 | https://an.wikipedia.org/wiki/Portalada | Portalada | ast: ca: cs: da: de: en: eo: es: eu: ext: fi: fr: gl: he: hu: id: it: ja: lmo: mwl: nl: no: oc: pt: ro: ru: sk: sv: tr: uk: zh: |
| 2 | https://an.wikipedia.org/wiki/Antares | Antares | Antares (α Scorpii) ye una estrela, o nombre d'a cual promana d'o griego "pareixito a Ares" u "enemigo d'Ares", probablement perque a suya tonalidat royisca fa recordar a d'o planeta Marte (Ares ta os griegos). Ixa coloración especial ha feito d'a estrela un obchecto d'intrés ta … |
| 5 | https://an.wikipedia.org/wiki/Familias%20ling%C3%BCisticas | Familias lingüisticas | A mayoría d'as luengas conoixidas s'incluyen en as clamadas familias lingüisticas. En sentiu estricto, una familia de luengas ye una unidat filochenetica, ye dicir, toz os suyos miembros derivan d'un ancestro común. L'ancestro ye conoixiu de forma dreita en pocas ocasions ya que … |
| 7 | https://an.wikipedia.org/wiki/Luengas%20esquimalaleutianas | Luengas esquimalaleutianas | As luengas esquimalaleutianas forman una familia de luengas parlata prencipalment en as islas y costas mes septentrionals d'America d'o Norte per bellas 80.000 personas. A ista familia perteneixen: l'aleutiano l'inuktitut l'inupiatun o yupik Bels estudiosos consideran l'inu… |
| 8 | https://an.wikipedia.org/wiki/Idioma%20inuktitut | Idioma inuktitut | L'inuktitut ye un idioma d'a familia de luengas esquimalaleutianas, parlato prencipalment en a dependencia danesa de Gronlandia y en parte de Canadá per bellas 65.000 personas. L'idioma, formato per un continuo de dialectos, puede trestallar-se en: Inuktitut de l'este de Canadá… |
| 17 | https://an.wikipedia.org/wiki/Idioma%20aragon%C3%A9s | Idioma aragonés | L'aragonés (idioma aragonés u luenga aragonesa) ye un idioma romance, luenga propia d'Aragón, parlato por bellas 25.556 personas sobretot en as comarcas pirinencas y prepirinencas d'o norte d'Aragón. En as atras comarcas aragonesas a on que se charró l'idioma, hue o substrato y … |
| 19 | https://an.wikipedia.org/wiki/1%20de%20chunio | 1 de chunio | Escaicimientos Aragón 1528 - prencipian en Monzón as primeras sesions d'as Corz Chenerals d'Aragón convocadas por Carlos I d'Aragón. Atros países 1252 - puya a la cadiera reyal o rei Alifonso X de Castiella. 1283 - en ista calendata teneba que celebrar-se en a ciudat de … |
| 20 | https://an.wikipedia.org/wiki/Chunio | Chunio | Chunio u chunyo ye o seiseno mes de l'anyo en o calandario gregoriano y tien 30 días. O suyo nombre en latín yera iunius, en honor d'a diosa romana Chuno (Iuno, en latín). Como abril, teneba 30 días en o primitivo calandario romano, pero pasó a tener-ne 29 en o calandario lunar d… |
| 22 | https://an.wikipedia.org/wiki/Chinero | Chinero | Chinero, chiner u chenero ye lo primer mes de l'anyo en o calandario gregoriano, fendo-ne parte 31 días. Etimolochía Lo suyo nombre JANUAIRUS ye dedicato a JANUS, dios d'os cambios, prencipios, os finals y as puertas. Sindembargo, en o calandario romano o mes de chinero ocupab… |
| 36 | https://an.wikipedia.org/wiki/Febrero | Febrero | Febrero u febrer ye o segundo mes de l'anyo en o calandario gregoriano, y tien 28 días, encara que en os ditos anyos bisiestos en tien 29. O suyo nombre en latín, februarius, fa referencia a que yera un mes adedicato a las februa, unas fiestas de purificación a on se feban sacri… |
| 37 | https://an.wikipedia.org/wiki/Marzo | Marzo | Marzo (en latín Martivs) ye o tercer mes de l'anyo en o calandario gregoriano y tien 31 días. Yera o mes dedicato a Marte en o calandario romano y o primer mes de l'anyata, primer mes en o que podeban ninviar tropas a combatir difuera de Roma, feito que cambeó cuan con motivo d'… |
| 38 | https://an.wikipedia.org/wiki/Abril | Abril | Abril (d'o latín aprilis) ye o cuatreno mes de l'anyo seguntes o calandario gregoriano, dezaga de marzo y antis de mayo, y tien 30 días. En o calandario romano yera o segundo mes de l'anyada. O suyo nombre en latín ye d'orichen etrusco y provién d'Apru, que yera o nombre que rec… |
| 39 | https://an.wikipedia.org/wiki/Mayo | Mayo | Mayo ye lo cinquén mes de l'anyo en lo calandario gregoriano y tiene 31 días. Yera lo tercer mes en lo calandario romano antigo, a on que chinero y febrero yeran a zaguers de l'anyo. En lo hemisferio norte ye un mes de primavera, d'astí lo sobrenombre de "mes de las flors". Mani… |
| 40 | https://an.wikipedia.org/wiki/Chulio | Chulio | Chulio, chuliol u churiol ye o seteno mes de l'anyo en o calandario gregoriano y tien 31 días. En l'antigo calandario romano se deciba quintilis porque ocupaba a cinquena posición, pero se cambió por iulius en honor de Chulio César (Iulius Caesar, en latín), dimpués d'o suyo asa… |
| 41 | https://an.wikipedia.org/wiki/Agosto | Agosto | Agosto ye o ueiteno mes de l'anyo en o calandario gregoriano, y en fan parte 31 días. En l'antigo calandario romano yera o seiseno mes de l'anyo, y se'n deciba en latín sixtilis, dica que se le cambió o suyo nombre enta augustus en a honor d'o emperador Augusto, qui estió o prim… |
| 42 | https://an.wikipedia.org/wiki/Setiembre | Setiembre | Setiembre u setembre ye o noveno mes d'o calandario gregoriano, encara que en l'antigo calandario romano yera o seteno mes, estando ixa a suya etimolochía (d'o latín september, de septimus, "seteno"). Ye formato por 30 días y en o calandario va dezaga d'agosto y antis d'octubre.… |
| 43 | https://an.wikipedia.org/wiki/Octubre | Octubre | Octubre ye o deceno mes seguntes o calandario gregoriano, y ye formato por 31 días. Precedito por setiembre y seguito por noviembre, ye un mes d'agüerro. Etimolochía O suyo nombre tien o suyo orichen en o latín "octobris", fendo referencia a cuan, seguntes o calandario romano, … |
| 44 | https://an.wikipedia.org/wiki/Noviembre | Noviembre | Noviembre u novembre ye l'onceno mes de l'anyo en o calendario gregoriano, y tien 30 días. O suyo nombre tien orichen en que d'antis mas, en o calendario romano, yera o noveno mes de l'anyo ("november" de novem u noveno, en latín). Cuan d'adhibioron dos meses mas chulio y agosto… |
| 45 | https://an.wikipedia.org/wiki/Aviento | Aviento | Aviento, deciembre, decembre u diciembre ye o zaguer mes de l'anyo en o calandario gregoriano, con 31 días. |
| 48 | https://an.wikipedia.org/wiki/Asia%20Central | Asia Central | Asia Central ye una rechión d'Asia que abraca as tierras d'entre a Mar Caspia y l'ueste de China. Os territorios que s'incluyen per un regular en ista rechión son: buena parte de Cazaquistán, Uzbekistán, Turkmenistán (u Turcomanistán), Kirguizistán (u Kirguizia), y Tachiqu… |
| 50 | https://an.wikipedia.org/wiki/Albert%20Einstein | Albert Einstein | Albert Einstein (14 de marzo de 1879 -18 d'abril de 1955) naixiu d'Alemanya, pero nacionalizau estausunidense. Estió un fisico teorico, y ye considerau como uno dos mas grans cientificos d'o pasau sieglo XX. Ye conoixiu por haber proposau a Teoría d'a Relatividat, y por as suyas… |
| 52 | https://an.wikipedia.org/wiki/Estaus%20d%27o%20mundo | Estaus d'o mundo | Ista ye una lista alfabetica d'os Estaus sobiranos d'o mundo. S'incluyen os Estaus independients de iure y de facto. En os zaguers, se i trobará una explicación d'as razons ta encluir-lo. Tamién se puede consultar una lista de dependencias u territorios dependients y una de terri… |
| 58 | https://an.wikipedia.org/wiki/Calandario%20d%27escaicimientos | Calandario d'escaicimientos | Efemerides |
| 60 | https://an.wikipedia.org/wiki/Calandario | Calandario | O calandario (d'o latín calenda) ye una cuenta sistematizata d'o tiempo ta la organización d'as actividaz humanas. D'antis mas yera basato en os ciclos lunars. En l'actualidat, os diferents calandarios tienen base en o ciclo que describe a Tierra arredol d'o Sol y se dicen caland… |
| 62 | https://an.wikipedia.org/wiki/Sheila%20Herrero | Sheila Herrero | Sheila Herrero Lapuente, naixida o 28 de chunio de 1976 de Zaragoza, ye una esportista aragonesa hue retirada del esporte de alta competición que competía en patinache de velocidat sobre ruedas. Considerata una d'as millors patinadoras d'o mundo en a modalidat de patinache de ve… |
| 71 | https://an.wikipedia.org/wiki/Anthophila | Anthophila | Ta atros emplegos d'o termin Abella se veiga Abella (desambigación). Andrenidae Anthophoridae Apidae Colletidae Ctenoplectridae Halictidae Heterogynaidae Megachilidae Melittidae Oxaeidae Sphecidae Stenotritidae As abellas (cientificament Anthophila) son una subfamilia d'insecto… |
| 93 | https://an.wikipedia.org/wiki/Papaver%20rhoeas | Papaver rhoeas | Papaver rhoeas L'ababol, babol u ababolera (Papaver rhoeas) ye una planta dicotiledonia d'a familia d'as papaveracias. Abunda en os campos y en as márguins d'os camins, y se distingue per a color bien roya d'a suya flor. Fitonimia O fitonimo ababol promana de l'arabe hispanic… |
| 112 | https://an.wikipedia.org/wiki/Oryctolagus%20cuniculus | Oryctolagus cuniculus | O conello, conillo u coniello (cientificament Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758)) ye un mamifero lagomorfo natural de a Europa mediterrania y occidental y de o norte d'o Magreb, que s'ha introduciu en diferents puestos d'o mundo y que se cría en cautividat con diversos propos… |
| 134 | https://an.wikipedia.org/wiki/Felis%20silvestris%20catus | Felis silvestris catus | O gato (Felis catus (L., 1758)) ye un mamifero domestico d'a familia d'os Felidae (felins), carnivoro, con unglas retractils, de pelache preto y suau. Ye estau domesticau dende fa bellas 7.000 anyadas. As crietas d'o gatos se dicen gatolins. Etimolochía Gato ye a evolución d'o … |
| 146 | https://an.wikipedia.org/wiki/Homo%20erectus | Homo erectus | Homo erectus ye o nombre cientifico d'una especie d'a familia d'os Hominidae, que ye fácil que deribe de l'Homo ergaster. Descubrimiento En 1891 l'anatomista neerlandés Eugène Dubois, mientres feba escavacions paleontolochicas, en fació o primer decubrimiento d'a especie, forma… |
| 150 | https://an.wikipedia.org/wiki/Canis%20lupus%20familiaris | Canis lupus familiaris | Iste articlo ye sobre un animal canido. Ta d'atros usos se veiga Can (desambigación). O can (fem. canya u cana, tamién dito cocho u gos, y familiarment chucho) ye un mamifero que perteneixe a la familia Canidae (Canidos), o mesmo que o lupo, o raboso y o coyote. En cheneral s'e… |
| 160 | https://an.wikipedia.org/wiki/Animalia | Animalia | Choanoflagellatea Metazoa Parazoa Porifera Vendobionta† Eumetazoa Placozoa Ctenophora Cnidaria Bilateria Xenacoelomorpha Deuterostomia Ambulacraria Hemichordata Echinodermata Chordata Vertebrata Protostomia Ecdysozoa Scalidophora Kinorhyncha Loricifera Priapu… |
| 165 | https://an.wikipedia.org/wiki/Ciencias%20naturals | Ciencias naturals | As Ciencias naturals son as ciencias que tienen por obchecto l'estudeo d'a naturaleza. As ciencias naturals estudian os aspectos fisicos, no pas humanos d'o mundo, que son obchecto d'estudeo d'as Ciencias humanas. O grupo d'as Ciencias naturals se distingue por un costau d'as Cie… |
| 167 | https://an.wikipedia.org/wiki/Astronom%C3%ADa | Astronomía | L'astronomía, que significa etimolochicament "o conoiximiento d'as estrelas" ye a ciencia que estudia l'universo y os cuerpos celestes u astros, tanto a suya posición y movimiento en o firmamento como a suya naturaleza, estructura y evolución (astrofisica). Ye ista una d'as pocas… |
| 170 | https://an.wikipedia.org/wiki/Bioloch%C3%ADa | Biolochía | A Biolochía (d'o griego βίος [bíos], «vita», y -λογία [-lochía], «tratau, estudio, ciencia») ye a ciencia que estudia a os sers vivos y a vita. Estudía as caracteristicas fisicas y de comportamiento d'os organismos vivos (actuals u d'o pasau), como han plegau a existir, y qué int… |
| 173 | https://an.wikipedia.org/wiki/Insecta | Insecta | Os insectos (pronunciau /inˈsetos/~/inˈsewtos/; cientificament en latín, Insecta, en singular insectum), son una clase d'animals invertebratos, d'o filo d'os artropodos. Viven en toz os continents y s'han establito en toz os nichos ecolochicos siendo a clase de organismos con mas… |
| 177 | https://an.wikipedia.org/wiki/Fisica | Fisica | A fisica (d'o griego φυσικη) ye a ciencia d'a naturaleza en o sentiu mas amplo. A fisica estudia as propiedaz d'a materia, a enerchía, o espacio y as interaccions entre ellos. As leis d'a fisica s'expresan cheneralment como formulas matematicas que se deducen dende as observacion… |
| 180 | https://an.wikipedia.org/wiki/Cheoloch%C3%ADa | Cheolochía | A Cheolochía (d'o griego γηο (geo, "tierra"), y λογος (logos, "palabra, razón") ye a Ciencia que estudía a Tierra, a suya historia y os procesos que l'han formada. Tamién se puede considerar cheolochía o estudio d'atros planetas, anque se gosan emplegar atros terminos mas especia… |
| 357 | https://an.wikipedia.org/wiki/Mar%C3%ADa%20de%20Luna | María de Luna | María de Luna (Pedrola, 1353?- †Villa-reyal, 29 d'aviento de 1406) estió reina consort d'o Reino d'Aragón por o suyo matrimonio con Martín I, dende o 19 de mayo de 1396 dica a suya muerte en 1406. O puesto d'a suya naixencia no ye seguro encara que s'ha dito que podió ser naixida… |
| 358 | https://an.wikipedia.org/wiki/Literatura | Literatura | A Literatura ye l'arte que emplega una luenga como meyo d'expresión. A literatura define una clase d'escritos que se destinguen por a suya polideza d'estilo u expresión, como a poesía, os asayos u a historia. Ye l'arte que exprisa a polideza por meyo d'as palabras. Ye parte d'as … |
| 363 | https://an.wikipedia.org/wiki/Dialectos%20de%20l%27aragon%C3%A9s | Dialectos de l'aragonés | A lengua aragonesa tiene parlas locals, que s'agrupan en parlas de val, de comarca u parlas de bella comarca. O termin dialecto ye ambigo y se gosa fer servir pa parlas de val, bien definidas (cheso, ansotano, etc...). Tamién existe a propuesta de clasificar as parlas aragonesas … |
| 365 | https://an.wikipedia.org/wiki/Aragon%C3%A9s%20cheso | Aragonés cheso | Lo cheso, u aragonés d'Echo, ye la variedat de lo aragonés occidental fablada en la Val d'Echo. Echo fegura en l'ALEANR con las siglas Hu 102. Filiación Lo cheso ye una de las variedaz mas conservaderas de l'aragonés occidental. Podría considerar-se que l'aragonés de la val d'A… |
| 373 | https://an.wikipedia.org/wiki/Fernando%20L%C3%A1zaro%20Carreter | Fernando Lázaro Carreter | Fernando Lázaro Carreter (Zaragoza, 13 d'abril de 1923 - Madrit, 4 de marzo de 2004), yera un filologo, lingüista y escritor aragonés. Yera estato director d'a Real Academia Española de la Lengua a o largo de siete anyadas. Yera naixito en Zaragoza o 13 d'abril de 1923, en o sin… |
| 377 | https://an.wikipedia.org/wiki/As%20Crabetas | As Crabetas | As Pleyades, conoixidas popularment en aragonés como As Crabetas, As Crapetas u o Corralet d'as Crabetas, ye un cumulo ubierto d'estrelas en a constelación de Tauro que se troba relativament cerca, a uns 440 anyos luz. Només de 6 a 10 estrelas pueden estar vistas per o simple ue… |
| 387 | https://an.wikipedia.org/wiki/Ciencia | Ciencia | Ciencia (d'o latín scientia, conoiximiento, prenunciato u ) son as diferents brancas d'o saber humano, y en un sentito cheneral ye o conchunto de conoiximientos. Manimenos, dende o sieglo XIX, o significato semantico d'a palabra s'ha reducito a l'actividat destinata a l'adquisic… |
| 388 | https://an.wikipedia.org/wiki/Quimica | Quimica | A Quimica ye a Ciencia que estudia a estructura, propiedaz y transformacions d'a materia a partir d'a suya composición. Describe a manera en que os composants d'a materia (moleculas, atomos, etc.) s'achuntan y interaccionan. A quimica estudia as transformacions d'a materia por op… |
| 391 | https://an.wikipedia.org/wiki/Ciencias%20socials | Ciencias socials | As ciencias socials son as ciencias u desciplinas cientificas que s'ocupan d'aspectos humanos d'o mundo, no estudiaus en as ciencias naturals. S'adedican a l'estudeo d'as manifestacions naturals y inmaterials d'as sociedatz. Se diferencian d'as humanidaz en que s'emplega o metodo… |
| 396 | https://an.wikipedia.org/wiki/Matematicas | Matematicas | As Matematicas (d'o griego μάθημα, máthema: ciencia, conoiximiento, aprendizache, μαθηματικóς, mathematikós: amant d'o conoiximiento) son una ciencia que se definen como l'estudeo d'os patrons de cantidat, estructura, cambeo y espacio. Dende una anvista formalista, ye a investiga… |
| 400 | https://an.wikipedia.org/wiki/Antropoloch%C3%ADa | Antropolochía | L'Antropolochía -d'o griego anthropos (hombre) y logos (conoiximiento)- ye a ciencia que s'adedica a l'estudeo d'a humanidat (Veyer: hombre). L'antropolochía s'adedica a l'estudeo de toz os humanos, en todas as suyas dimensions. Un concepto basico de l'antropolochía ye o concepto… |
| 401 | https://an.wikipedia.org/wiki/Dreito | Dreito | O dreito (d'o latín < DERECTUS) ye o conchunto de normas que richen a vida d'una sociedat, reglando o comportamiento d'os individuos y grupos que la conforman, y resolvendo os conflictos que se producen entre ellos. Ista definición sirve ta o dreito positivo, pero atras definicio… |